Ratunek przyszedł w ostatniej chwili. Strażacy i mieszkańcy Zamościa zrzucili się

- Na cmentarzu parafialnym przy ul. Peowiaków w Zamościu zakończono prace konserwatorskie i restauratorskie przy żeliwnym nagrobku rodziny Kłossowskich, pochodzącym z końca XIX wieku. Przeprowadzone działania miały na celu zahamowanie procesów niszczenia zabytku, przywrócenie jego walorów estetycznych oraz zapewnienie trwałości zachowanej substancji zabytkowej - potwierdza Lubelski Wojewódzki Konserwator Zabytków. 

 

Nagrobek rodziny Kłossowskich, datowany na około 1890 rok, stanowi wartościowy przykład XIX-wiecznej sztuki sepulkralnej oraz rzemiosła odlewniczego. Usytuowany jest w środkowej części zamojskiej nekropolii, przy głównej alei cmentarnej. Utrzymany w stylistyce klasycystycznej pomnik wyróżnia się rozbudowaną formą architektoniczną i bogatą dekoracją ornamentalną. Jego kompozycję tworzą trójstopniowa podstawa, prostokątna tumba z dekoracyjnymi płycinami oraz wysoki cokół z kanelowaną kolumną, zwieńczoną krzyżem osadzonym na kuli.

 

Na nagrobku znajdują się tablice inskrypcyjne upamiętniające członków rodziny Kłossowskich: Karola Kłossowskiego (zm. 1890), Aleksandrę z Kiewliczów Kłossowską (zm. 1893), Zdzisława Kłossowskiego (zm. 1919) oraz Reginę z Łapińskich Kłossowską (zm. 1947).

Szczególną wartość historyczną przedstawiają zachowane sygnatury warszawskiej fabryki Pawła Bitschana, będące świadectwem działalności XIX-wiecznych zakładów odlewniczych.

 

-Przed rozpoczęciem prac konserwatorskich stan techniczny i estetyczny nagrobka wskazywał na konieczność podjęcia kompleksowych działań konserwatorskich.

Na powierzchni żeliwnych elementów występowały liczne ogniska korozji, zabrudzenia, uszkodzenia powłok malarskich oraz ubytki materiału. Stwierdzono również spękania i deformacje poszczególnych części konstrukcji, związane między innymi z jej osiadaniem. Wieloletnie oddziaływanie czynników atmosferycznych, a także wcześniejsze naprawy i wtórne przemalowania doprowadziły do stopniowej degradacji powierzchni zabytku oraz ograniczenia czytelności jego detali dekoracyjnych - tłumaczy LWKZ.

 

Podstawowym założeniem przeprowadzonych prac było zachowanie autentycznej substancji zabytkowej przy jednoczesnym przywróceniu właściwego stanu technicznego i estetycznego nagrobka. W ramach zrealizowanych działań wykonano prace związane ze stabilizacją konstrukcji pomnika, w tym odpowiednim fundamentowaniem, mającym na celu przeciwdziałanie dalszemu osiadaniu obiektu.

 

Żeliwne elementy nagrobka poddano zabiegom oczyszczania z produktów korozji, nawarstwień i wtórnych powłok malarskich. Przeprowadzono również naprawę uszkodzonych i spękanych odlewów oraz uzupełniono brakujące fragmenty dekoracji. Istotnym etapem prac było zabezpieczenie powierzchni metalowych przed ponownym rozwojem korozji, a następnie wykonanie odpowiednich powłok ochronnych i malarskich. Konserwacji poddano także tablice inskrypcyjne, które oczyszczono, zabezpieczono i poddano niezbędnym zabiegom restauratorskim, z zachowaniem ich historycznego charakteru. Wszystkie działania realizowano z poszanowaniem oryginalnej formy architektonicznej pomnika oraz jego historycznych detali.

 

Przeprowadzone prace konserwatorskie i restauratorskie pozwoliły na poprawę stanu zachowania zabytkowego nagrobka rodziny Kłossowskich, zabezpieczenie jego historycznej substancji oraz przywrócenie walorów estetycznych. Nagrobek jest nie tylko miejscem pamięci o dawnych mieszkańcach Zamościa, ale również cennym świadectwem rozwoju XIX-wiecznej sztuki sepulkralnej i rzemiosła artystycznego. Zakończona konserwacja stanowi kolejny przykład działań podejmowanych na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego Zamościa oraz zachowania historycznego charakteru miejscowej nekropolii.

 

- Wykonane prace zostały sfinansowane z corocznej kwesty organizowanej na cmentarzu parafialnym w Zamościu, zbiórki przeprowadzonej przez strażaków z Komendy Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej w Zamościu oraz udzielonej dotacji Lubelskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków i Miasta Zamość. Zakres tegorocznych prac nie obejmował ogrodzenia nagrobka - przekazuje Lubelski Wojewódzki Konserwator Zabytków.